Najczęstsze błędy zarządów w pełnieniu swojej roli
W globalnym biznesie najwięcej organizacji nie przegrywa przez słaby produkt, brak finansowania czy agresywną konkurencję. Przegrywają przez błędy popełniane na najwyższym szczeblu zarządzania.
To właśnie zarząd odpowiada za najważniejsze decyzje dotyczące przyszłości organizacji. Definiuje strategię, alokuje zasoby, zarządza ryzykiem, buduje kulturę organizacyjną i wyznacza kierunek rozwoju firmy.
Jednocześnie im wyżej znajduje się lider, tym mniej osób jest gotowych powiedzieć mu, że popełnia błąd.
Na szczycie organizacji bardzo łatwo o zjawiska takie jak:
izolacja decyzyjna,
nadmierna pewność siebie,
grupowe myślenie,
ignorowanie sygnałów ostrzegawczych,
oderwanie od rzeczywistości operacyjnej.
To właśnie dlatego wiele błędów zarządów nie wynika z braku kompetencji.
Wynika z błędnego sposobu myślenia.
W świecie rosnącej złożoności, sztucznej inteligencji, globalnej konkurencji i dynamicznych zmian rynkowych zdolność do unikania błędów strategicznych staje się jedną z najważniejszych kompetencji przywódczych.
W tym artykule pokażę:
jakie błędy najczęściej popełniają zarządy,
dlaczego nawet doświadczeni liderzy wpadają w pułapki decyzyjne,
jakie konsekwencje mają te błędy dla organizacji,
jak budować bardziej świadome i skuteczne przywództwo na poziomie zarządu.
Błąd nr 1: Koncentracja na operacjach zamiast na strategii
To jeden z najczęściej spotykanych problemów.
Wielu członków zarządu spędza większość czasu na:
bieżących problemach,
raportach,
statusach projektów,
kwestiach administracyjnych,
zarządzaniu kryzysami.
Oczywiście są to ważne obszary.
Problem pojawia się wtedy, gdy zarząd zaczyna funkcjonować jak grupa menedżerów operacyjnych.
Rolą zarządu nie jest przede wszystkim zarządzanie teraźniejszością.
Rolą zarządu jest budowanie przyszłości.
Najsilniejsze organizacje dbają o to, aby znacząca część czasu zarządu była przeznaczana na:
strategię,
analizę trendów,
rozwój biznesu,
innowacje,
ocenę ryzyk.
Jeżeli zarząd nie patrzy kilka lat do przodu, organizacja bardzo szybko zaczyna funkcjonować reaktywnie.
Błąd nr 2: Brak jasnej wizji i kierunku
Wiele organizacji posiada cele.
Nie każda posiada wizję.
To ogromna różnica.
Pracownicy mogą realizować zadania przez pewien czas bez pełnego zrozumienia kierunku firmy.
Nie są jednak w stanie budować zaangażowania i odpowiedzialności bez poczucia sensu.
Brak jasnej wizji prowadzi do:
chaosu decyzyjnego,
niespójnych działań,
konfliktów priorytetów,
trudności w realizacji strategii.
Najlepsze zarządy nie tylko tworzą wizję.
Potrafią również skutecznie ją komunikować.
Błąd nr 3: Nadmierna pewność siebie
Im większy sukces osiąga lider, tym większe ryzyko pojawienia się nadmiernej pewności siebie.
To jedno z najbardziej niebezpiecznych zjawisk na poziomie zarządu.
Objawia się między innymi poprzez:
ignorowanie krytycznych opinii,
przekonanie o własnej nieomylności,
lekceważenie sygnałów ostrzegawczych,
zamykanie się na nowe perspektywy.
Historia biznesu pokazuje, że wiele upadków organizacji zaczynało się właśnie od przekonania, że sukces z przeszłości gwarantuje sukces w przyszłości.
Najlepsi liderzy zachowują intelektualną pokorę niezależnie od zajmowanego stanowiska.
Błąd nr 4: Otaczanie się ludźmi, którzy zawsze się zgadzają
Jednym z największych zagrożeń dla jakości decyzji jest brak konstruktywnego sporu.
W wielu organizacjach członkowie zarządu nie kwestionują wzajemnie swoich założeń.
Powody bywają różne:
obawa przed konfliktem,
kwestie polityczne,
hierarchia,
potrzeba zachowania pozornej jedności.
Efekt jest jednak zawsze podobny.
Pojawia się zjawisko Groupthink, czyli grupowego myślenia.
W takich warunkach organizacja zaczyna podejmować coraz słabsze decyzje.
Najsilniejsze zarządy budują kulturę, w której można otwarcie zadawać trudne pytania i prezentować odmienne opinie.
Błąd nr 5: Brak kontaktu z rzeczywistością organizacyjną
Wraz ze wzrostem firmy rośnie dystans pomiędzy zarządem a codziennym funkcjonowaniem organizacji.
To naturalne.
Niebezpieczeństwo pojawia się wtedy, gdy liderzy zaczynają opierać się wyłącznie na raportach i prezentacjach.
Raporty pokazują liczby.
Nie zawsze pokazują rzeczywistość.
Najlepsi liderzy regularnie rozmawiają z:
pracownikami,
klientami,
menedżerami,
partnerami biznesowymi.
Dzięki temu lepiej rozumieją prawdziwe problemy organizacji.
Błąd nr 6: Ignorowanie kultury organizacyjnej
Wiele zarządów postrzega kulturę organizacyjną jako temat miękki.
To ogromny błąd.
Kultura wpływa bezpośrednio na:
zaangażowanie,
współpracę,
odpowiedzialność,
innowacyjność,
zdolność do zmian.
Największym błędem jest założenie, że kultura rozwinie się sama.
Rozwinie się.
Pytanie tylko, czy w pożądanym kierunku.
Najsilniejsze organizacje świadomie zarządzają kulturą.
Błąd nr 7: Brak odwagi do podejmowania trudnych decyzji
Jednym z najważniejszych obowiązków zarządu jest podejmowanie decyzji.
Również tych niepopularnych.
W praktyce wiele organizacji odkłada trudne decyzje dotyczące:
restrukturyzacji,
zmian personalnych,
zamykania nierentownych projektów,
transformacji biznesowej.
Problem polega na tym, że odkładane problemy bardzo rzadko znikają.
Najczęściej rosną.
Najskuteczniejsi liderzy rozumieją, że czasami brak decyzji jest najgorszą możliwą decyzją.
Błąd nr 8: Myślenie krótkoterminowe
Presja wyników kwartalnych sprawia, że wiele organizacji koncentruje się wyłącznie na bieżących rezultatach.
Prowadzi to do:
ograniczania inwestycji,
redukcji wydatków rozwojowych,
zaniedbywania innowacji,
odkładania transformacji.
W krótkim okresie może to poprawić wyniki.
W długim często osłabia konkurencyjność firmy.
Najsilniejsze zarządy potrafią równoważyć potrzeby dnia dzisiejszego z wymaganiami przyszłości.
Błąd nr 9: Brak inwestowania w rozwój liderów
Wiele organizacji inwestuje w rozwój pracowników operacyjnych.
Jednocześnie zaniedbuje rozwój najwyższej kadry kierowniczej.
To paradoks.
Im wyżej znajduje się lider, tym większy wpływ wywierają jego decyzje.
Najlepsze organizacje inwestują w:
Executive Coaching,
mentoring,
programy sukcesji,
rozwój kompetencji strategicznych,
rozwój przywództwa.
Przekonanie, że stanowisko zwalnia z obowiązku rozwoju, jest jedną z najkrótszych dróg do stagnacji.
Błąd nr 10: Niespójność pomiędzy słowami a działaniami
To prawdopodobnie najbardziej destrukcyjny błąd przywódczy.
Zarząd mówi o:
współpracy,
transparentności,
odpowiedzialności,
rozwoju ludzi.
Jednocześnie codzienne działania pokazują coś zupełnie innego.
Pracownicy znacznie bardziej wierzą zachowaniom niż komunikatom.
Jeżeli pojawia się rozdźwięk pomiędzy deklaracjami a rzeczywistością, zaufanie zaczyna gwałtownie spadać.
A bez zaufania trudno budować skuteczną organizację.
Jak najlepsze zarządy unikają tych błędów?
Najbardziej skuteczni liderzy:
regularnie kwestionują własne założenia,
otaczają się ludźmi myślącymi inaczej,
rozwijają swoje kompetencje,
dbają o kontakt z organizacją,
inwestują czas w strategię,
budują kulturę odpowiedzialności,
potrafią przyznać się do błędu.
Rozumieją, że największym zagrożeniem dla organizacji bardzo często nie jest konkurencja.
Jest nim błędne myślenie na najwyższym szczeblu zarządzania.
Podsumowanie
Najczęstsze błędy zarządów rzadko wynikają z braku wiedzy czy doświadczenia.
Znacznie częściej są efektem:
nadmiernej pewności siebie,
krótkoterminowego myślenia,
braku otwartości na odmienne opinie,
ignorowania kultury organizacyjnej,
utraty kontaktu z rzeczywistością biznesową.
Najsilniejsze organizacje nie są tworzone przez liderów, którzy nigdy się nie mylą.
Są tworzone przez liderów, którzy potrafią rozpoznawać własne błędy, wyciągać z nich wnioski i stale doskonalić sposób podejmowania decyzji.
Bo ostatecznie jakość organizacji bardzo często jest odzwierciedleniem jakości myślenia jej zarządu.
Przeczytaj również nasz przewodnik: szkoleniadlazarzadu.pl/rola-zarzadu-w-firmie i dowiedz się, jakie działania odróżniają przeciętny zarząd od zespołu, który skutecznie buduje przewagę konkurencyjną organizacji.